رد کردن لینک ها

آثار قراداد خرید و فروش

بررسی داده های مرتبط

خرید و فروش

ماده ی 362 قانون مدنی ایران 3 اثر را بر قرارداد خرید  و فروش بار مرده است در ادامه به بررسی آن ها میپردازیم .

اثر ول : به محض بستن قرارداد خرید و فروش ، مشتری مالک و دارنده جنس و فروشنده مالک و دارنده قیمت خواهد شد . نکاتی که در این مورد باید به آن ها توجه کرد :

1- اگر مشتری و فروشنده در قراداد خرید و فروش برای پرداخت قیمت و بهای کالا یا برای تحویل کالا به مشتری مهلتی ثرارداده باشند ، بازهم از لحظه بستن قرارداد مشتری مالک کالا و فروشنده مالک و دارنده قیمت کالا خواهد بود .

برای مثال اگر شخصی باغ خود را به دیگری بفروشد و با هم توافق کنند که فروشنده یک سال بعد باغ را به خریدار تحویل دهد ، مالکیت باغ در همان لحظه بستن قرارداد (نه یک سال آینده ) به خریدار انتقال داده میشود و وی دارنده باغ محسوب میشود .

2- هرگاه در قراداد خرید و فروش یک قطعه زمین ، فروشنده شرط کرده باشد که تا 6 ماه میتواند قرارداد را برهم بزند ، بلافاصله پس از بستن قراداد ، مالکیت زمین به خریدار انتقال چیدا میکند نه اینکه پس از 6 ماه خریدار ، دارنده زمین شود .

3- در حقوق ، قراردادی با نام ( قرارداد خرید و فروش صرف ) وجود دارد که به این معناست : خرید و فروش طلا و نقره با طلا و نقره . یعنی اگر چند شخصی چند سکه طلا را در برابر 500 گرم نقره بفروشید به آن خرید و فروش صرف گفته میشود . تفاوتی که این قرارداد با نکات 1 و 2 دارد آن است که تا طلا و نقره به فروشنده یا خریدار داده نشود ، او هم دارنده نخواهد شد و صرف بستن قرارداد کافی نیست .

4- هرگاه کسی با قراداد خرید و فروش ، مالی را بخرد و سچس معلوم شود که قرارداد به هر دلیلی صحیح نبوده است آن مال را باید به صاحبش برگرداند و اگر در این فاصله مآن مال را باید به صاحبش برگرداند و اگر در این فاصله مال یا کالا از بین رود ، خریدار باید جبران کند . برای مثال ، شما یک ماشین خریدید .پس از چند روز متوجه میشودید که قراردادی که بین شما و فروشنده بسته شده ، باطل است . شما باید بلافاصله ماشین را به فروشنده برگردانید و اگر این کار انجام شود و شما تصائف کنید و به ماشین صدمه وارد شود ، شما مسئول جبران خسارت برای فروشنده خواهید بود چراکه با بستن قرارداد ، مالک نشدید و فروشنده همچنن مالک محسوب میشود .

اثر دوم :

تحویل دادن و تسلیم کردن کالا و جنس به مشتری به‌طوری‌که مشتری بتواند از آن استفاده کند و بهره ببرد. در قرارداد فروش یک فرش با تحویل دادن آن به خریدار و در قرارداد فروش یک خانه با تحویل دادن کلید آن به خریدار، صورت می‌گیرد. این موضوع فقط درخصوص فروشنده نیست و مشتری هم باید قیمت کالا را پرداخت کند. مشتری باید قیمت را در زمان و مکانی که در زمان بستن قرارداد مشخص شده و مطابق با شرایطی که توسط دو طرف مشخص شده، پرداخت کند. نکاتی که در این مبحث باید مورد توجه قرار دهد :
۱- فروشنده درهنگام (اجرای قرارداد) باید بتواند آن را به خریدار تحویل دهد. هرگاه فروشنده نتواند کالا را تحویل دهد ولی مشتری شخصا بتواند آن را دریافت کند، قرارداد صحیح است. مانند اینکه کالا، اسبی بوده که فرار کرده و فروشنده قادر نیست آن را مهار کند ولی خریدار با وسایلی که در اختیار دارد می‌تواند آن را بگیرد که این قرارداد صحیح است. درصورتی‌که فروشنده نسبت به قسمتی از کالا، قدرت تحویل داشته باشد ولی نسبت به قسمت دیگر، نتواند تحویل دهد، قرارداد نسبت به قسمتی که قدرت تحویل دارد صحیح و نسبت به قسمت دیگر، باطل است. برای مثال شخصی ۱۰ تن گندم خریده است و فروشنده 6 تن آن را تحویل داده و قرار است 4 تن دیگر را بعدا تحویل دهد که در این فاصله، انبار او آتش گرفته و قادر به تحویل 4 تن دیگر نخواهد بود و قرارداد نسبت به آن 4 تن دیگر باطل خواهد بود. درصورتی‌که هنگام قرارداد، دو طرف نسبت به قدرت تحویل کالا توسط فروشنده، اطمینان داشته باشند ولی بعدا مشخص شود که فروشنده قادر به تحویل نبوده است، قرارداد باطل خواهد بود و مثل این است که اصلا از ابتدا تشکیل نشده است.
۲- هریک از خریدار و فروشنده حق دارد کالا یا قیمت را تحویل ندهد یا پرداخت نکند تا اینکه طرف دیگر حاضر به انجام دادن عمل خود شود. به عنوان مثال اگر شخصی یک خانه خریده است ولی فروشنده خانه را به او تحویل نمی‌دهد.

خریدار هم می‌تواند قیمت را پرداخت نکند تا بتواند خانه را از فروشنده تحویل بگیرد که در دنیای حقوق به آن (حق حبس) گفته می‌شود.
۳- مخارج و هزینه‌های تحویل کالا برعهده فروشنده است مثل مخارج حمل و نقل کالا تا محل تحویل، کرایه وسیله نقلیه و… و همچنین مخارج پرداخت هزینه و قیمت نیز برعهده خریدار است.۴- اگر در قرارداد خرید و فروش، قرار بر این است که خریدار برای قیمت، ضامن معرفی کند یا مالی را به رهن بدهد و پس از بستن قرارداد به آن عمل نکند، فروشنده می‌تواند قرارداد را برهم بزند.
۵- اگر مشتری ورشکسته شده باشد و کالا هنوز در دست او باقی مانده، فروشنده می‌تواند کالا را از او پس بگیرد و اگر هنوز کالا را به خریدار تحویل نداده است، می‌تواند از تحویل دادن آن خودداری کند.
۶- از بین رفتن کالا قبل از تحویل آن به مشتری: اگر کالا قبل از تحویل دادن به مشتری بدون اینکه فروشنده مقصر باشد و بر اثر حوادث اتفاقی، از بین رود، قرارداد خرید و فروش نیز از بین می‌رود و قیمت و بهایی که خریدار پرداخته باید به او برگردانده شود. نکته‌ای که باید به آن توجه کرد آن است که از بین رفتن کالا باید قبل از تحویل دادن کالا به مشتری صورت گیرد. پس اگر کالا به خریدار تحویل داده شود و هنگامی‌که در دست خریدار است از بین برود، فروشنده دیگر مسئولیتی نخواهد داشت. برای مثال شخصی یک واحد آپارتمان خریده است و قبل از آن‌که فروشنده کلید آن را تحویل دهد، زلزله رخ می‌دهد و آپارتمان به طور کامل خراب می‌شود. در این‌صورت قرارداد خود به خود از بین می‌رود چراکه دیگر چیزی که مورد قرارداد باشد وجود نخواهد داشت. اما درصورتی‌که کالا قبل از تحویل ناقص شود مشتری می‌تواند قرارداد را برهم بزند. مانند آن‌که مورد قرارداد اتومبیلی باشد که قبل از تحویل آن به خریدار، سیستم ترمز آن خراب شود (درصورتی‌که این نقص بر اثر کاری باشد که مشتری انجام داده است، مشتری حق برهم زدن قرارداد را نخواهد داشت.)

اثر سوم:

مسئولیت هریک از فروشنده و خریدار نسبت به این‌که مشخص شود کالا یا قیمت متعلق به دیگری است که در حقوق به آن (ضمان درک) گفته می‌شود. یعنی اگر شخصی خودرویی را بفروشد و پس از قرارداد مشخص شود که خودرو متعلق به شخص دیگری بوده و فروشنده از طرف مالک، نمایندگی یا اجازه فروش نداشته است، فروشنده را ضامن ازبین رفتن کالا می‌گویند و در این‌صورت خریدار می‌تواند برای پس گرفتن قیمت به فروشنده مراجعه کند. همچنین است اگر قیمت، متعلق به شخصی غیر از خریدار باشد و خریدار بدون نمایندگی از طرف مالک، آن را در قرارداد خرید و فروش پرداخت کند. توجه داشته باشید که اگر مشتری نداند و آگاه نباشد که این کالایی که به او فروخته شده متعلق به شخص دیگری است، فروشنده باید علاوه بر پس دادن قیمت، اگر خسارتی به مشتری وارد شده آن را نیز بپردازد.

به گفتگو بپیوندید

بازگشت به بالای صفحه
گروه حقوقی و بازگانی کیانی